خبرگزاری پل – اقدام طالبان در بازرسی خانهبهخانه در منطقه ۳۱۵ خیرخانه کابل، که از صبح روز شنبه (۴ حوت) آغاز شده، بازتابی است از نگرانیهای فراگیر و نقضهای حقوق بشری که مدتهاست از سوی این گروه در نقاط مختلف کشور بهویژه در میان اقوام غیر پشتون مشاهده میشود. این اقدام، علاوه بر نقض حریم خصوصی مردم، نشانهای از سرکوب سیستماتیک و تبعیضهای قومی است که علیه غیر پشتونها و اقلیتهای دیگر در افغانستان اعمال میشود.
در نگاه اول، شاید این بازرسیها به نظر اقدامی برای تأمین امنیت عمومی به نظر برسد، اما در نگاهی دقیقتر به تاریخچهی رفتار طالبان با اقوام دیگر، بهویژه تاجیکها، هزارهها و دیگر گروههای غیر پشتون، نشان میدهد که این گروه از هر فرصتی برای تحمیل سلطه خود و سرکوب مخالفان استفاده کرده است. بازرسیهای خانهبهخانه، که به شکل روزافزونی در مناطقی که اکثریت غیر پشتون دارند، انجام میشود، نه تنها به عنوان یک ابزار امنیتی بلکه بهعنوان ابزاری برای تحمیل کنترل اجتماعی و سیاسی بهکار میرود.
مسألهای که در این بین به شدت نگرانکننده است، تبعیض ساختاری است که طالبان در پیش گرفتهاند. این گروه در عمل، سیاستهای تبعیضآمیزی را دنبال میکند که هدف آن تضعیف هویتهای قومی و ایجاد فاصله میان گروههای مختلف در جامعه است. اقدامات طالبان، مانند بازرسیهای خانهبهخانه، در واقع تلاشی است برای حفظ فضای رعب و وحشت در میان غیر پشتونها و بهویژه اقوامی که در گذشته از تسلط طالبان رنج بردهاند.
شاید طالبان ادعا کنند که هدف آنها مبارزه با تروریسم و تأمین امنیت است، اما در حقیقت، این بازرسیها بیشتر از آنکه برای مقابله با تهدیدات امنیتی طراحی شده باشند، ابزاری برای تحمیل هویت سیاسی و اجتماعی یکجانبه به کل کشور است. این گروه در شرایطی که بهطور پیوسته از وحدت ملی و انسجام بین اقوام مختلف سخن میگوید، در عمل با اینگونه اقدامات، تنها به تضعیف این وحدت و تشدید شکافهای قومی میپردازد.
چنین اقداماتی نه تنها اعتماد مردم به حکومت طالبان را کاهش میدهد، بلکه موجب تشدید بحران انسانی و امنیتی در افغانستان میشود. بازرسیهای خانهبهخانه، بهویژه در مناطقی که اقلیتهای قومی زندگی میکنند، علاوه بر ایجاد ترس و اضطراب در میان مردم، بهطور مستقیم به نقض حقوق بشر منجر میشود. این روند میتواند زمینهساز نارضایتیهای گستردهتر و حتی شورشهای اجتماعی باشد که در بلندمدت به سود هیچیک از طرفین نخواهد بود.
یکی از مسائلی که باید مورد توجه قرار گیرد، عدم پاسخگویی مقامات طالبان به انتقادات و اعتراضات مردم و سازمانهای حقوق بشری است. این گروه که در سالهای اخیر بارها به نقض حقوق اقلیتها متهم شده، در برابر اعتراضات نسبت به سیاستهای سرکوبگرانهاش سکوت کرده است. در چنین شرایطی، جامعه بینالمللی و نهادهای حقوق بشری باید فشار بیشتری بر طالبان وارد کنند تا از این گونه نقضهای حقوق بشر جلوگیری شود.
بازی سازی از نوع پاکستانی؛ نقش اسلامآباد در تحولات رژیم طالبان