سازمان حمایت از خبرنگاران افغان موسوم به “ایجیاساو” به مناسبت روز جهانی رادیو با انتشار اعلامیهای گفته است که پیش از سقوط نظام جمهوریت ۴۳۸ شبکه رادیویی در افغانستان فعالیت داشتند که با رویکار آمدن طالبان بیش از پنجاه درصد رادیوها، نشراتخود را متوقف کردند.
این سازمان اعلام کرده است که شماری زیادی از خبرنگاران رادیویی مانند بقیه روزنامهنگاران رسانههای دیگر، وظایفشان را از دست داده و با توجه به وضعیت موجود نمیتوانند صدای واقعی شهروندان افغانستان باشند.
از روز جهانی رادیو در حالی گرامیداشت به عمل میآید که نشرات رادیوها در افغانستان از دو سال به اینسو محدود شده و فعالیت نیمی از شبکههای رادیویی در کشور متوقف شده است.
سازمان حمایت از خبرنگاران افغان، از نهادهای ملی و بین المللی حامی رسانهها خواسته است تا در زمینه احیای مجدد فعالیت رسانههای شنیداری توجه جدی کرده و حاکمیت فعلی را وادار سازند که بیشتر از این بر رسانهها و خبرنگاران افغانستان محدودیت وضع نکنند.
تصور دشوار بدون رادیو
در همینحال، هیئت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) به مناسبت روز جهانی رادیو گفته است که «تصور دنیای بدون رادیو دشوار است.»
روزا اوتونبایوا، نماینده خاص سرمنشی ملل متحد برای افغانستان، از دو رادیو در کابل که توسط زنان اداره میشوند، دیدار کرده است.
او بر غنیسازی و تنوع بخشیدن رسانههای افغانستان و اطمینان از شنیده شدن دیدگاههای زنان افغان، تاکید کرده است.
طالبان پس از تسلط بر افغانستان محدودیتهای زیادی بر زنان و دختران وضع کرده اند. در رسانههای دولتی فعالیت گویندگان و خبرنگاران زن متوقف شده است. زنان و دخترانی که در برخی از رسانههای غیردولتی فعالیت دارند، با محدودیتهای جدی دست و گریبان اند.
این زنان باید صورت شان را با ماسک بپوشانند.
روزا اوتونبایوا، از نقش رادیو در افغانستان به عنوان منبع حیاتی خبر، تعلیم و تربیه و بحثهایی عمومی در نزدیک به یک قرن، ستایش کرده است.
در حالی که یونامه گفته است که همین اکنون ۱۵۰ شبکه رادیویی در افغانستان فعالیت دارند، حیاتالله مهاجر فراهی، معین نشراتی وزارت اطلاعات و فرهنگ اداره طالبان گفته که در حدود ۲۸۰ شبکه رادیویی در افغانستان نشرات دارند.
در افغانستان رادیو تاریخچه تقریباً صد ساله دارد. نخستین رادیو در سال ۱۳۰۷ هجری خورشیدی در کابل بنیاد نهاده شد.
این دستگاه رادیویی که با نشرات محدود یک رادیو محلی بود، تنها خبر و موسیقی نشر میکرد. تا آنکه در سال ۱۳۲۱ هجری خورشیدی رادیوهایی با امکانات بیشتر ایجاد شد.