خبرگزاری پل – جنبش اسلامگرای فلسطینی بدین تریب از تعامل با هر گونه پیشنهادی که متضمن خروج نیروهای اسرائیلی و برقراری آتشبس در غزه شود، خبر داد و برای پیشبرد چنین طرحی اعلام آمادگی کرد.
به گزارش یورونیوز، محمود مرداوی یکی از مقامات ارشد حماس روز شنبه(۱۲ جوزا) در یک مصاحبه تلویزیونی گفت که هنوز جزئیات این پیشنهاد را دریافت نکرده است.
وی در این رابطه افزود: «پیش از درخواست برای خروج ارتش اشغالگر و برقراری آتش بس نمی توان به توافق رسید.»
بایدن دو روز پیش در یک سخنرانی در کاخ سفید تاکید کرده بود که مرحله اول این طرح شش هفتهای خواهد بود و شامل آتشبس کامل، عقبنشینی نیروهای اسرائيل از مناطق پرجمعیت در غزه، آزادی تعدادی از گروگانها از جمله زنان، سالمندان و مجروحان و همچنین آزادی صدها فلسطینی از زندانهای اسرائيل خواهد بود.
همچنین در این مرحله روزانه ۶۰۰ کامیون کمکهای بشردوستانه وارد غزه میشوند و بقایای اجساد گروگانهای کشته شده نیز به خانوادههای آنها باز خواهد گشت.
مرحله دوم طرح بایدن شامل آزادی تمامی گروگانها و خروج کامل نیروهای اسرائيلی از غزه خواهد بود. مرحله پایانی هم بازسازی بزرگ نوار غزه است که بعد از جنگ اخیر به شدت ویران شده است.
از زمان آغاز جنگ در نوار غزه که در پی حمله گروه حماس به اسرائيل آغاز شد، تاکنون بیش از ۳۶ هزار فلسطینی از سوی نیروهای اسرائيلی کشته شدهاند و در حالیکه جامعه جهانی برای پایان دادن به فاجعه انسانی فشار میآورد کابینه جنگی نتانیاهو بیتوجه به انتقادات همچنان خود را متعهد به ادامه عملیات در نوار غزه میداند.
ماه گذشته نتانیاهو با فرستادن سربازان اسرائیلی به رفح که آخرین پناهگاه متراکم فلسطینیهای آواره است از درخواستهای جهانی سرپیچی کرد و هر روز حمله جدیدی از سوی سربازان اسرائيلی در این منطقه مشاهده میشود. اسرائیل گفته است که رفح، در مرز با مصر، آخرین سنگر اصلی حماس در غزه است و عملیات در آنجا برای نابودی این گروه ضروری است.
تزاچی هانگبی، مشاور امنیت ملی نتانیاهو هفتهی گذشته خاطر نشان ساخت که انتظار دارد جنگ غزه حداقل تا پایان سال ۲۰۲۴ ادامه یابد. در آمریکا اما بسیاری دولت بایدن را برای پایان دادن به حمایتهایش از اسرائيل تحت فشار قرار دادهاند و بایدن امیدوار است تا پیش از انتخابات ریاست جمهوری ماه نوامبر بتواند به این مهم دست یابد.
ریيسجمهور آمریکا روز جمعه در این رابطه گفت: «زمان پایان یافتن این جنگ و آغاز روز پس از آن فرا رسیده است.»
از سوی هم یائیر لاپید، رهبر اپوزیسیون، از نتانیاهو خواسته تا با توافق آتشبس و گروگانها موافقت کند و تاکید کرده که حزب او از آن حمایت میکند، حتی اگر جناحهای راستگرا در ائتلاف حکومتی مانع از این کار شوند. در نتیجه حمایت حزب لاپید میتواند به تصویب این توافق در پارلمان بینجامد. لاپید روز شنبه در پستی در شبکه های اجتماعی نوشت: «دولت اسرائیل نمیتواند سخنرانی رئیس جمهور بایدن را نادیده بگیرد. توافقی روی میز است و باید انجام شود.»
تقریبا کل دنیا تلاش میکنند راهی برای پایان دادن به خصومتها پیدا کنند. میانجیهای مختلفی در این مدت سعی کردهاند اختلافات طرفین را حل کنند تا زمینه برای برقراری آتشبس دائمی برقرار شود و حتی در مقاطعی گروه حماس هم با این پیشنهادات موافقت کرد اما نتانیاهو همچنان بر لزوم نابودی حماس و ادامه جنگ تاکید دارد. رویکردی که عملی شدن طرح آتشبس جو بایدن را هم با تردیدهای جدی رو به رو میسازد.
حماس را میتوان شکست داد؟
موسسه واشنگتن در تحلیلی با عنوان «آیا حماس شکست میخورد؟» به موضوع وعدههای نتانیاهو برای نابودی حماس پرداخته و در ادامه مینویسد: از زمان حمله حماس به اسرائیل در هفت اکتبر و جنگ ویرانگری که اسرائیل در پاسخ به آن آغاز کرد، بسیاری این ایده را مطرح میکردند که حماس را نمیتوان ریشه کن کرد چرا که ایدئولوژیها را نمیتوان از طریق نظامی شکست داد. در نتیجه، اغلب استدلال میشود که نیروی نظامی دقیقا اثر عکس دارد و رادیکالیزه کردن نسل جدیدی از فلسطینیها به ویژه در غزه را رقم خواهد زد.
در حالی که اقدام نظامی ممکن است یک ایدئولوژی را به طور کامل حذف نکند، اما قطعا میتواند ابزار مؤثر بودن آن را بیاثر کند. بحث در مورد رادیکالسازی، عاملیت انسان را کاهش میدهد، همانطور که بسیاری از قیاسهای تاریخی را که جنگ منجر به آیندهای بهتر و باثباتتر شده است، نادیده میگیرد.
گفته میشود که «گلوله نمیتواند ایدهها را شکست دهد.» چنین شعارهایی بسیار جذاب اما گمراه کننده نیز هستند. ایدئولوژیها به ندرت ناپدید میشوند و حماس در این زمینه منحصر به فرد نیست.
موارد کمی وجود دارد که یک ایدئولوژی به طور کامل از طریق نظامی حذف شده باشد. نازیها، القاعده و دولت اسلامی (داعش) همگی با شکست نظامی قاطع مواجه شدند و از نظر اخلاقی کاملا بی اعتبار شدند، اما هیچ کدام از بین نرفتند. همیشه عده ای وجود خواهند داشت که به چنین ایدئولوژی های نفرت انگیزی اعتقاد دارند و همیشه شرایطی وجود خواهد داشت که ممکن است به تجدید حیات آنها منجر شود.
حتی در موارد کمتر افراطی، مانند اخوان المسلمین، تلاش های پی در پی برای شکست دادن آن، آن را از بین نبرده و از ظهور دوره ای آن جلوگیری نکرده است. کسانی که میگویند با جنگ نمیتوان حماس را از بین برد در واقع با معیاری دست نیافتی مسئله را تحلیل میکنند.
چنین ایدئولوژیها و سازمانهایی (از جمله حماس) را میتوان تا اندازهای شکست داد تا آنها را از تهدیدهای اصلی به تحریککنندههای حاشیهای تبدیل کرد؛ البته تهدیدهایی خطرناک که میتوانند تلفات انسانی غم انگیزی را به دنبال داشته باشد. آنچه حماس و سازمانهای شبهنظامی مشابه را مؤثر میسازد، ایدئولوژی آنها نیست، بلکه توانایی آنها برای عمل کردن بر اساس آنهاست.
در دهه ۱۹۹۰، محبوبیت حماس در پایین ترین حد خود بود، زیرا اکثر فلسطینیها بر این باور بودند که آزادی میتواند از راه های صلح آمیز و دیپلماتیک حاصل شود اما با بی نتیجه بودن تمام تلاشها، ایده حماس هم پرطرفدارتر شد.
از آن زمان، استفاده از زور و خشونت بخشی جدایی ناپذیر از استراتژی حماس بوده است. استفاده از انگیزههای سیاسی یا اقتصادی بارها در تغییر، تعدیل یا به حاشیه راندن حماس شکست خورده است، به این دلیل ساده که توانایی حماس در استفاده از خشونت، راهی موثر برای دستیابی به اهداف این گروه، چه از نظر برهم زدن روند صلح و چه از نظر کنترل خشونت آمیز بر غزه، ثابت شده است.
در واقع، یک درس از ۷ اکتبر این است که در حالی که حماس توانایی های نظامی و خشونت خود را حفظ می کند، بعنوان یک واقعیت سیاسی نیز باقی خواهد ماند.
نمایندگان کشورهای عربی در مراسم تشییع رئیسی: عرف دیپلماتیک یا نشانه تغییر؟