خبرگزاری پل: مارچین کژیژانوفسکی محقق پولندی و پژوهشگر مسایل افغانستان میگویند که طالبان نظام خود را از جمهوری اسلامی ایران الگو برداری کرده است. آقای کژیژانوفسکی که سابقه خدمت در افغانستان به عنوان دیپلمات را نیز دارد گفت: ” هرچند طالبان تمایل ندارند نظام خود را با جمهوری اسلامی ایران مقایسه کنند، اما بررسیها نشان میدهد که در ابعاد مختلف از نظام جمهوری اسلامی الگوبرداری کردهاند.”
او این مطلب را در نشست علمی تحت عنوان “بررسی وضعیت افغانستان” که به ابتکار و میزبانی مشترک دانشگاه یاگیلونیا و آکادمی علوم پولند برگزار شده بود مطرح کرد. در این نشست علاوه بر شماری از پژوهشگران پولندی دهها دانشجو این دانشگاهها نیز شرکت کرده بودند.
مارچین کژیژانوفسکی میگوید نظام کنونی طالبان تا مدت زیادی بدون یک سند مکتوب که بتوان ساختار و نوعیت آنرا بر اساس آن بررسی کرد، ادامه داشت تا اینکه حقانی کتابی منتشر کرد. به گفته او این کتاب تا حد قابل توجهی نوعیت نظام و دید طالبان نسبت به حکومتداری را تشریح میکند.
رژیم طالبان با قرائت تند از اسلام و محروم کردن زنان از تمامی فعالیتهای اجتماعی این نگرانی را ایجاد کرده که افغانستان چندین نسل به عقب برگشته است.
طالبان حضور سیاسی و مذهبی دیگر اقوام را به رسمیت نمیشناسد و با رغم درخواستهای جامعه جهانی مبنی بر تشکیل حکومت همه شمول توجه نکرده است.
یکی از نگرانیهای عمده جامعهجهانی میدان دادن طالبان برای گروههای تروریستی است. گزارشها حاکیست که گروههای تروریستی با استفاه از شرایط موجود در افغانستان در حال سربازگیری و سازماندهی حملات تروریستی در خارج از افغانستان هستند.
بسمالله تابان، پژوهشگر مسائل امنیتی و دانشجوی مقطع دکترای مطالعات امنیتی میگوید وضعیت پیچیده افغانستان و نقض گسترده حقوق بشر، تروریسم و تهدیدات امنیتی از موضوعات است که دنیا باید در باره آن تصمیم بگیرد.
آقای تابان در نشست بررسی وضعیت افغانستان گفت: “افغانستان به مرکزی برای تجمع گروههای تروریستی تبدیل شده و زمینهای امن برای احیای مجدد گروههایی مانند القاعده فراهم کرده است.”
به گفته او، طالبان یک روایت و ایدئولوژی است که تداوم و ترویج آن برای جامعه بشری خطرناک است و به وضوح در پی گسترش و صدور تروریسم به جهان است.
تابان تاکید کرد که طالبان با یکدستسازی قوانین و ساختار نظام خود از لحاظ مذهبی و قومی، در تلاشند تا گروههای قومی آسیبپذیر مانند هزارهها و گروههای مذهبی مانند هندوها و سیکها را بهطور ساختاری از جامعه حذف کنند.
سالها جنگ و بیثباتی در کنار پیچیدگیهای قومی افغانستان، و البته دخالتهای کشورهای دیگر از جمله آمریکا و قدرتهای منطقهای فضایی برای حضور و گسترش نفوذ گروههای اسلامی تندرو و مسلح در خاک افغانستان فراهم کرده که آمریکا تعدادی از این گروهها را تروریستی خوانده است.
شبکه القاعده، داعش خراسان، شبکه حقانی، تحریک طالبان پاکستان، حرکت اسلامی ازبکستان و حرکت اسلامی ترکستان شرقی از گروههای خطرناک و معروف تروریستی در افغانستان تحت کنترول طالبان هستند.
مقام ایرانی: مدیریت روابط با افغانستان تحت حاکمیت طالبان سختترین نوع مدیریت سیاسی است