در یک جستجوی ساده در موسسه گالوب به فهرستی از کشورها بر میخوریم که برخی کشورها از دینداری به بیدینی گرایش پیدا کردهاند. علتهای آن پیچیده و مختلف است، یعنی در برخیکشورها تنها یک عامل سبب بیدینی فرد و یا افراد نشدهاست.
در فهرستی گالوب اسامی برخی کشورهای اسلامی به چشم میخورد که صحبت در باره بیینی در آن یک تابو است، تابویی که به قیمت جان بیدینگراها تمام میشود و حکم ابتدایی آن سنگسار و یا اشد مجازات یعنی اعدام است.
تعریف
نخست باید تعریفی داشته باشیم از “بیدینی” اینکه بیدینی چیست؟ بیدینی زمانی که به عنوان ضدیت با دین مطرح میشود میتواند شامل روحانی ستیزی، خداستیزی و ضد دین شود. زمانی که به عنوان بی علاقگی به دین مطرح میشود میتواند شامل خدانامهمدانی شود. زمانی که عدم باور به اعتقاد دینی عنوان میشود میتواند شامل دادارباوری، بیخدایی ضمنی، معنوی اما نه دینی، ندانمگرایی، همهدادارباوری، خداناشناسدانی، ناخداباوری، همهخدایی، خدافراگیردانی، شکگرایی دینی و اندیشه آزاد میشود.
بیدینی ممکن است گاهی شامل صورتهایی از خداباوری نیز شود، و این بستگی به مفهوم مذهبیای دارد که بیدینی در مقابلش تعریف شدهاست.
در سده هجدهم میلادی اروپا، دادارباوری به عنوان نماینده انواع مختلف بیدینی مطرح بود.براساس آمار سازمان مللمتحد که در سال ۲۰۱۹ منتشر شد، تقریباً ۴۷ درصد جمعیت جهان به هیچ دینی تعلق نداشتند، که این نشان میدهد حدود نیمی از جمعیت جهان را بی دینان تشکیل میدادند. علاوه بر این، با توجه به آمارهای قابل دسترس، بیشترین تعداد بی دینان در کشورهای پیشرفته و جهان اول زندگی میکنند.
این پدیده ممکن است به دلیل عواملی مانند توسعه فرهنگی و اجتماعی، افزایش سطح تحصیلات باشد. در گزارشی سال ۲۰۱۰ مشخص شد که بسیاری از کسانی که بیدین هستند بعضی باورهای مذهبی دارند و اغلب افراد بدون اعتقاد به دین در آسیا و اقیانوسیه زندگی میکنند.
اما در کشورهای اسلامی مانند افغانستنا به همین سادگی نیست، بیدینی در این کشوری به شدت سنتگرا و تحت کنترول یک گروه به شدت مذهبی، بیدینی به قیمت جان انسانها تمام می شود و بدتر از این که خانواده و بستگان آنها نیز همواره تحت نظارت و مورد آزاد و اذیت افراد رژیم حاکم در افغانستان قرار میگیرند.با این رویکرد و شدت احکام سنگین، اما موسسه گلوب میگوید که 3 درصد شهروندان افغانستان بیدین اند.
فهرست کشورها
برای تهیه این فهرست از افراد در کشورهای مختلف پرسیده شده “آیا دین بخش مهمی از زندگی روزمره شماست؟” پاسخ «نه» در فهرست پایین نشان داده شدهاست.
در این فهرست آمار گالوب، مؤسسه ارتباطات دنتسو و زوکرمن نشان داده شده است..
در فهرست منتشر شده سویدن با 88 درصد در بین کشورهای غیر اسلامی و جمهوری آذربایجان با 54 درصد در بین کشورهای اسلامی بیدین ترین کشورها شناخته شدهاند.
با این حال، دانمارک 83 درصد، ناروی و استونی هر کدام با 78 درصد و بریتانیا با 76 درصد پس از سویدن و کشورهای هنگکنگ، فرانسه و جمهوری جک هر کدام به ترتیب با 74 و 72 بیدینترین کشورها معرفی شدهاند.
در بین کشورها جمهوری افریقای مرکزی، قمر، اندونزی، مالاوی، سیرالئون و یمن هر کدام با یک یک درصد کمترین رقم بیدین را دارند.
براساس جمعیت
بیشترین رقم بیدینها با رقم (۴۱۲٬۰۹۳٬۱۲۰) در چین است و در مرحله بعدی ویتنام،جاپان، روسیه و آلمان قرار دارند.
افغانستان نسبت به دو کشور همسایه ایران و پاکستان به مراتب کمتر بیدین دارد، براساس آمار منتشر شده در موسسه گالوب، ایران 8 درصد و پاکستان 4 درصد جمعیت آنها بیدین است در حالیکه این رقم در افغانستان به مرز 3 درصد میرسد.
در افغانستان کمتر کسی پیدا میشود که راجع به این موضوع صحبت کند.
طالبان پس از اگست 2021 و کسب قدرت در افغانستان فرامین سفت و سختی را علیه زنان و دختران وضع کردند.
این گروه در کنار اینکه آموزش، تحصیل، کار، سفر رفتن و تفریح برای زنان و دختران را ممنوع کردند، یک بار دیگر به صدور احکامی که به گفته طالبان برگرفته از شریعت است روی آوردهاند.
طالبان صدها تن به شمول زنان را در پیوند به اتهامات مختلف از جمله فرار از منزل، فساد اخلاقی و سرپیچی از فرامین این گروه در ملاعام مجازات و شلاق زدند.
هر چند سازمانملل و جامعهجهانی بارها از طلبان خواسته اند که به صدور این احکام پایان دهند، اما طالبان میگویند که این احکام بخشی از شریعت اسلامی است و در اجرای آن کوتاه نخواهند آمد.
آگاهان امور به این باورند که سیاست و عملکرد طالبان از آدرس دین در طول زمان باعث فاصله گرفتن مردم از دین خواهد شد، فاصلهای که برای افراد مانند آصف غلامی در کشوری که 88 درصد جمعیت آن بیدین است، کوتاه و یک چشم هم زدن است.